Açık Erişim

Post-truth: Siyaset, bilgi ve medyanın bibliyometrik analizi

1 Ministry of Interior, Amasya Governorate, Amasya, Turkiye ROR

Abstract

Bu çalışma, post-truth kavramına yönelik akademik literatürü bilimsel haritalama yöntemiyle analiz ederek kavramın disiplinler arası görünümünü ortaya koymayı amaçlamaktadır. 2006–2025 yılları arasında Web of Science veri tabanında yayımlanan 1374 makale, R programı ve Bibliometrix paketi kullanılarak incelenmiştir. Çalışmada yıllara göre yayın eğilimleri, en üretken yazarlar, en çok atıf alan çalışmalar, ülke ve kurum katkıları, işbirliği ağları, anahtar kelime eş-oluşumları ve tematik haritalar analiz edilmiştir. Bulgular, post-truth çalışmalarının 2016 yılından itibaren dramatik bir artış gösterdiğini ve bu artışın Brexit, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) seçimleri gibi siyasal kırılmalarla paralellik taşıdığını ortaya koymaktadır. En çok yayın üreten dergilerin iletişim, medya ve felsefe alanlarında yoğunlaşması, kavramın yalnızca siyasal bir olgu değil, bilgi sosyolojisi ve epistemoloji açısından da ele alındığını göstermektedir. En çok atıf alan çalışmalar, bilişsel psikoloji, epistemik balonlar ve popülist siyasal iletişim ekseninde yoğunlaşmaktadır. Ayrıca, Anglo-Sakson ülkelerinin literatüre yön verdiği, işbirliği ağlarının daha çok İngilizce konuşulan ülkelerde yoğunlaştığı belirlenmiştir. Tematik analizler ise post-truth’un medya, siyaset ve felsefe odaklı üç temel kümede ele alındığını, ancak son yıllarda sağlık, cinsiyet ve kimlik temalarının da yükselen konular olarak öne çıktığını göstermektedir. Bu sonuçlar, post-truth’un yalnızca yanlış bilgi meselesi olmadığını; bilgi üretimi, medya ekolojisi ve demokratik kamusal alanın yapısal dönüşümüyle ilişkili bir epistemik kriz olarak değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

Keywords

How to Cite

Çiçekli, A. (2025). Post-truth: Siyaset, bilgi ve medyanın bibliyometrik analizi. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 20(39-40), 1–21. https://doi.org/10.70736/timad.2110

References

📄 Arendt, H. (2020). Hakikat ve siyaset. İletişim Yayınları.
📄 Baldacci, E., & Pelagalli, F. (2017). Communication of statistics in post-truth society: The good, the bad and the ugly. Publications Office of the European Union, 3-13. [Crossref]
📄 Barrera, O., Guriev, S., Henry, E., & Zhuravskaya, E. (2020). Facts, alternative facts, and fact checking in times of post-truth politics. Journal of Public Economics, 182, 104123. [Crossref]
📄 Bastiaens, T., & Parker, M. (2018). Post-truth, fake news and propaganda: A contemporary threat to democracy?. Government and Opposition, 53(1), 1-20. [Crossref]
📄 Bauman, Z. (2013). Postmodernity and its Discontents. John Wiley & Sons.