Açık Erişim

Hâkimiyet-i Milliye ve Hilafete Dair Uygulamalarda Milli Mücadelenin Önde Gelen Kadrosunun Tutumları

1 Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Ana Bilim Dalı

Abstract

Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’ndan yenik çıkmasının ardından başlayan işgallerle birlikte Milli Mücadele hareketi ortaya çıkmıştır. Bir taraftan Anadolu’da işgallere karşı yerel kurtuluş hazırlıkları yapılırken diğer taraftan askeri komuta kademesinin bir kısmı askeri kurtuluş çareleri aramaya başlamışlardır.  Başlangıçta  diplomasiyi  devreye  sokmayı  düşünen  Mustafa Kemal  Paşa  kısa  süre  içinde  mücadele  yanlısı  olanların  doğal  lideri  haline gelmiş, Rauf (Orbay) Bey, Kâzım Karabekir Paşa, Ali Fuat (Cebesoy) Paşa ve Refet (Bele) Paşa tarafından onun liderliği benimsenmiştir. Fakat mücadelenin askeri  safhası  başarıya  ulaştıktan sonra  Lozan konferansı  ile  başlayan siyasi yapılanma sürecinde farklı bakış açıları ortaya çıkmaya başlamıştır. Ankara’nın başkent ilan edilmesi, Saltanatın kaldırılması, Cumhuriyetin ilanı, Hilafetin kaldırılması gibi siyasi reformlara Milli Mücadele kadrosunun farklı bakış açılarıyla yaklaştıkları görülür. Farklılıkların önemli bir kısmı öze dair olmaktan ziyade izlenen yol ile ilgilidir. Mustafa Kemal Paşa yapısal reformlar konusunda taşıdığı çekincelerden dolayı daha aceleci görünürken kurucu kadronun diğer üyeleri  demokratik  yöntemlerin  uygulanması  noktasında  hassas davranmışlardır.

Keywords

How to Cite

KOÇ, N. (2015). Hâkimiyet-i Milliye ve Hilafete Dair Uygulamalarda Milli Mücadelenin Önde Gelen Kadrosunun Tutumları. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 10(20), 109–132. Geliş tarihi gönderen https://rrpubs.com/index.php/timad/article/view/1799

References

📄 AKKOR, M., 2012, “Dini Bir Müessesenin Sonu: Hilafet’in İlgası”, History Studies, Volume: IV, Issue: 1.
📄 ATATÜRK, M. K., 1989, “Nutuk- Söylev 1920-1927”, C: II, Ankara. AVCIOĞLU, D., 1978, “Milli Kurtuluş Tarihi 1838’den 1995’e”, C: IV, İstanbul. AYDEMİR, Ş. S., 2010, “İkinci Adam 1884-1938”, C: I, İstanbul.
📄 BERKES, N., 1978, “Türkiye’de Çağdaşlaşma”, İstanbul.
📄 BİL, H., t.s., “Atatürk’ün Sofrasında”, Ekicigil Yayınları, y.s.
📄 CEBESOY, A. F., 2007, “Siyasi Hatıralar Büyük Zaferden Lozan’a Lozan’dan Cumhuriyete”, C: I-II, İstanbul.