Arş. Gör. Zeynep İNAN OCAK
1
,
Yrd. Doç. Dr. Gülsün TANYELİ
2
1
İTÜ FBE Restorasyon Programı
2
İstanbul Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü
Abstract
Anıtsal yapılarda bakım onarım çalışmaları, vakfın sürdürülebilirliği ve bugünkü koruma anlayışında kültür mirası olarak gelecek nesillere aktarılması amacıyla önem taşımaktadır. Bugün koruma eylemleri olarak bahsedeceğimiz restorasyon uygulamalarındaki amaç, yapının özgün değerleri ile birlikte korunmasıdır. Kültür varlıklarının mimari ve yapım tekniği özelliklerinin yanında geçirdiği onarımlar sonrası oluşan ve bileşen olarak değerlendirilen tarihsel katmanları da yapının özgün değerleri arasında sayılabilir. Günümüzde bir kültür varlığının Dünya Miras Listesine girebilmesi için özgünlük ve bütünlük ölçütleri, üstün evrensel değerlerle birlikte sorgulanmaktadır. Bu çalışmanın konusu, Dünya Mirası geçici listesinde yer alan ‘Anadolu Selçuklu Medreselerinden Cacabey Medresesi’nin geçirdiği onarımlar olarak seçilmiştir. Yapının tarihsel süreci araştırılmış, geçirdiği onarımlar sonrası yapının durumu değerlendirilmiştir. Özgün değerleri ile birlikte yapının geçici listedeki yeri dikkate alınarak koruma durumu ele alınmıştır.
İNAN OCAK, A. G. Z., & TANYELİ, Y. D. D. G. (2016). Kırşehir Cacabey Medresesi ve Onarımları. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 11(21), 145–170. Geliş tarihi gönderen https://rrpubs.com/index.php/timad/article/view/1809
📄AĞIR, A., 1992, “Anadolu Selçuklu Kapalı Medreseleri ve Kubbe- Havuz İlişkisi“, İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Mimarlık Tarihi Yüksek Lisans Programı , yüksek lisans tezi, İstanbul.
📄BALİBEYOĞLU, L., 1998, “13.Yüzyılda Kırşehir Nureddin Cacabey ve Ahmet Gülşehri“, Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, Sayı 6. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi (BCA); BCA, 490.01. 2011.1.1.
📄BCA, 30..1.0.0 117.737..2
📄BCA, 30..18.1.2 156.14..10
📄Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA)
📄BOA, BEO 1379 103409
📄BOA, C..MF.. 37 1833
📄BOA, İE.TCT. 23 2433 ŞD. 149 44
📄BAYBURTLUOĞLU, Z., 1995, “Caca Oğlu Nureddin'in Vakfiyesi'nde Adı Geçen
📄Yapılar“, Vakıflar Dergisi, 25 , s. 5-8.
📄DURUKAN, A., 1991, “Ortaçağ Türk Mimarisinde Restorasyon Çalışmaları“, IX. Vakıf Haftası Kitabı, Ankara, s.197-212.
📄DURUKAN, A., 1997, “Anadolu Selçuklu Sanatı Açısından Vakfiyelerin Önemi“ Vakıflar Dergisi, 26 25-44.
📄ELDEM, H. E., 1933, “Tarihi Abide ve Eserlerimizi Korumaya Mecburuz“ Devlet Matbaası, İstanbul.
📄HİNZ, W., 1949, “Ortaçağ Yakın Şarkına Ait Vergi Kitabeleri“ Türk Tarih Kurumu Belleten Dergisi, XII/52 , s. 778-780.
📄GABRIEL, A., 1938, “Tarihi Türk Abidelerinin Tamiri ve İhyası“ Cumhuriyet Basımevi. Sayı 4, 7-15, İstanbul.
📄ICOMOS Türkiye Mimari Miras Koruma Bildirgesi, 2013.
📄KOÇAK, A., 2013, “Salnamelere Göre Ankara Vilayeti (1871-1907)“, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
📄KUBAN, D., (1962), "Restorasyon Kriterleri ve Carta "Del Restauro", Vakıflar Dergisi, 5, s. 149-151.
📄KUBAN, D., (2008), “Selçuklu Çağında Anadolu Sanatı“, YKY, İstanbul.
📄KUNTER, H. B., “Kitabelerimiz“, Vakıflar Dergisi, 2, s. 432-434.
📄KURTOĞLU, M., 2010, “Kırşehir’de Vakıflar ve Vakfiyeleri“, Vakıflar Dergisi, 34 s.197-200.
📄MORDTMANN, A.D. 1925, “Anatolien, Skizzen Und Reisebriefe Aus Kleinasien (1850-1859)“, Hannover.
📄Nara Özgünlük Belgesi, 1994.
📄Nevşehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Arşivi, 2015
📄RUBEN, W., 1947, “Kırşehir’in Dikkatimizi Çeken Sanat Abideleri“, Türk Tarih Kurumu Belleten Dergisi, cilt XI, sayı 44, s. 603-613, Ankara.
📄SALT Online arşiv, 2015
📄TASUDOC0055
📄TASUDOC0057
📄TASUDOC0062
📄Salname-i Vilayet-i Ankara, 1907.
📄SAYILI, A., Ruben WALTER, 1947, “Türk Tarih Kurumu Adına Kırşehir’de Cacabey Medresesi’nde Yapılan Araştırmalar“, Belleten, Ankara, Sayı 44, s.673- 681.
📄SAYILI, A. 1960, “The Observatory in Islam“, Ankara.
📄SÖZEN, M. 1972, “Anadolu Medreseleri“ İstanbul.
📄TARIM, C.H., 1938, “Kırşehir Tarihi Üzerinde Araştırmalar“Kırşehir.
📄TEMlR, A., 1959, “Kırşehir Emiri Caca oğlu Nur el-Din'in 1272 Tarihli ArapçaMoğolca Vakfiyesi“, TTK yayınlan VII. Dizi, sayı 34a, TTK Basımevi, Ankara.
📄ÜLGEN, A.S., 1942, “Kırşehir'de Türk Eserleri“, Vakıflar Dergisi, 2, s. 253-261.