Açık Erişim

Türk Devriminin Tasavvuf Kurumlarıyla Kesişen Yolları

1 Batman Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü

Abstract

Tasavvuf kurumları, İslâm coğrafyasında bilim ve kültürün gelişmesine katkı sağlamış, insanların bir araya gelerek sosyal bağlarının kuvvetlenmesine vesile olmuştur. Ancak XVII. asırdan itibaren gözle görülür bozulmalar başlamıştır. Osmanlı modernleşme uğraşıları sırasında revize edilmeye çalışılsalar da istenilen neticelere bir türlü ulaşılamamıştır. XX. Yüzyılın başında İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin bazı üyeleriyle beraber bu kurumların Türk Devrimi’nin mimarlarıyla bir şekilde yolları kesişmiştir. Tekke ve benzeri kurumlarda vakit geçiren birçok kişinin gerek I. Dünya Savaşı gerekse Milli Mücadele yıllarında yurt savunmasına destekçi oldukları inkâr edilemez bir gerçektir. Cumhuriyetin ilanından sonra devrimci kadro ve tarikat ehli farklı gruplarda yer almıştır. 1925 Şeyh Said isyanından sonra ilişkiler büsbütün kopmuş ve aynı yıl tekke, türbe ve zaviyelerin kapatılmasına karar verilmiştir. Daha sonraki yıllarda bu müesseseler farklı isimlerle tekrar sosyal dokuda yer almaya çalışsa da eski güçlerine kavuşamamışlardır. 1930’lu yıllarla birlikte Cumhuriyet hükümetleri, tarikat kurumlarını ya satışa çıkarmış ya da önemine binaen tadil ettirmiştir.

Keywords

How to Cite

ÖZTEKE, Öğr. G. F. . (2017). Türk Devriminin Tasavvuf Kurumlarıyla Kesişen Yolları. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 12(23), 213–230. Geliş tarihi gönderen https://rrpubs.com/index.php/timad/article/view/1832

References

📄 Arşivler
📄 Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi [BCA]. (06 Kasım 1939). 0301812, 891076.
📄 Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşivi[VGMA]. Hayrat Müzayede Satış Defteri[HMSD]. (01. 01. 1931-31. 12. 1969). Sayı: 2380, s. 14.
📄 Gazeteler
📄 Cumhuriyet (06 Şubat 1935). Kemalizm ve Anayasamız.