1
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, İslam Tarihi ve Sanatları Bölümü
Abstract
Selâhuddin Eyyûbî, 1187’de Hıttîn Savaşı’nda elde ettiği zafer sonrasında Kudüs Krallığı’nı ortadan kaldırarak 88 yıl boyunca Hıristiyanların elinde bulunan Kudüs’ü geri almıştır. Bu durum Papa’nın başını çektiği Hıristiyan dünyasının III. Haçlı Seferini başlatmasına sebep olmuştur. Selâhuddin Eyyubî, yeni Haçlı Seferiyle sıkıştırıldığı bu dönemde, Haçlılarla baş edebilmek için çareler aramıştır. Bu anlamda başta Abbasî hilafet merkezi Bağdat olmak üzere çevredeki Müslüman hükümdarlara mektuplar göndererek yardım talebinde bulunmuştur. Bu yardım taleplerine karşılık bulamayınca batı komşusu Muvahhidlere de donanma desteği talebini ilettiği heyetler göndermiştir. Muvahhidler halifesi Yakup Mansur, bu heyetleri çok iyi karşılamakla birlikte Selâhuddin Eyyûbî tarafından istenilen desteği vermemiştir. Bu makale Eyyûbîlerin Muvahhidlerden yardım talebi ve bu yardım isteğinin yerine getirilmeme sebeplerini konu edinmektedir.
ADIGÜZEL, A. (2018). XII. Yüzyıl Sonlarında Eyyubîler-Muvahhidler İlişkileri. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 13(25), 57–73. Geliş tarihi gönderen https://rrpubs.com/index.php/timad/article/view/1854
📄ADIGÜZEL, A., 2011, “Mağrib Medeniyetinin Zirvesi Muvahhidler Kuruluş Dönemi”, Araştırma Yayınları, Ankara.
📄ADIGÜZEL, A., 2012, “Muvahhidler Hereketinin Doğuşu”, Ekev Akademi Dergisi, Yıl: 16 Sayı: 51, Bahar ss. 115-132.
📄ASBRİDGE, T., 2014, “Haçlı Seferleri”, çev. Ekin Duru, Say Yay. İstanbul.
📄AVZÂÎ, A., 2001, “Resâilu Muvahhidiyye”, Kanaytıra.
📄BEZER, G. Ö., 2013, “Zengîler”, DİA, TDV Yayınları, İstanbul, c. XIVL, ss. 268-272.
📄HAREKÂT, İ., 1996, “GÂNİYE (Beni Gâniye)”, DİA, TDV Yayınevi, İstanbul, c. XIII, ss. 354, 355.
📄EBÛ ŞÂME, Şehabeddin Abdurrahman b. İsmail b. İbrahim b. Osman el- Mukaddaesî ed-Dimeşkî eş-Şâfiî (ö. 665/1266), 2002, “Kitâbu’r-Ravdateynfî Ahbâri’d-Devleteyn en-Nûriyye ve’s-Selâhiyye”, yay. İbrahim Şemseddin, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut.
📄HASAN, H. İ., 1986, “Siyasi, Dinî, Kültürel, Sosyal İslam Tarihi”, çev. İsmail Yiğit, İstanbul.
📄HİTTİ, P. K., 1980, “Sosyal ve Kültürel İslam Tarihi”, çev. Salih Tuğ, İstanbul.
📄İBNU’L-ESÎR, Ebu’l-Hasan Ali b. Ebi’l-Kerem Muhammed b. Muhammed b. Abdulkerim b. Abdulvahid eş-Şeybânî (ö. 630/1233), 2003, “el-Kâmil fî’t-Tarih”, Yay. Muhammed ed-Dahhak, Dâru’l-İlmiyye, Beyrut.
📄İBN HALDUN, A. (ö. 808/1406), 2000, “Tarihu İbn Haldun”, Yay. H. Şahade, Beyrut.
📄İBN HALLİKAN, Ebu’l-Abbas Şemseddin Ahmed b. Muhammed b. Ebî Bekr (ö. 681/1282), 1987, “Vefeyâtu’l-A’yân ve Enbâu Ebnâi’z-Zamân”, Dâru Sâdır, Kahire.
📄İLYAS, A. K., 2010, “Usretu Benî Gâniye ve Devruhumu’s-Siyassî ve’l-Askerî fi’t-Tasaddî li Devleti’l-Muvahhidîn fi’l-Mağrib ve’l-Endelus”, Mecelletu’t-Terbiyeti ve’l-İlmi, C. XVII, Say:1, Musul, ss. 86-116.
📄İNAN, M. A., 1990, “Devletu’l-İslam fi’l-EndelusAsru’l-Murabitîn ve’l-Muvahhidîn fi’l-Mağrib ve’l-Endelus”, Mektebetu’l-Hancı, I, II, Kahire.
📄KALKAŞANDÎ, Ebu’l-Abbas Ahmed (ö. 1418), 1915, “Kitabu Subhi’l-A’şâ”, Matbaatu’l-Emîre, Kahire.
📄ÖZDEMİR, M., 2013, “Endülüs Müslümanları Siyasi Tarih”, Türkiye Diyanet Vakfi Yayınları, Ankara.
📄ÖZER, S., 2015, “Fatimî-Haçlı İlişkileri (1098-1171)”, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
📄RUNCİMAN, S., 1992, “Haçlı Seferleri Tarihi”, çev. Fikret Işıltan, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara
📄Es-SÂMURÂÎ, A. A. H., 2007, “Alâkâtu Salahuddin el-Eyyubî bi’l-Mağribi’l-İslamî,” Mecelletu Câmiatu Tikrît, c. III, sayı: 8, ss. 1-25.
📄ŞEŞEN, R., 2012, Eyyûbîler, İSAM Yayınları, İstanbul.
📄ŞEYBAN, L., 2003, Reconquista Endülüs’te Müslüman Hıristiyan İlişkileri, İz Yayıncılık, İstanbul.
📄Et-TİCÂNÎ, Ebû Muhammed Abdullah b. Muhammed b. Ahmed (ö. 718/1318), 1994, Rıhletu’t-Ticânî fî Bilâdi’t-Tûnusiyye ve’l-Katari’t-Trablusî, yay. Fuad Sezgin, Frankfurt.