Açık Erişim

XIII. Yüzyıl Konya Mahalle Mescitlerinde Kullanılan Kubbeye Geçiş Elemanları

1 Necmettin Erbakan Üniversitesi , Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık Ana Bilim Dalı
2 Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi, Mühendislik Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümü

Abstract

Dörtgen ya da çokgen plan şemasından, daire tabanlı kubbe örtüsüne geçişi sağlayan mimari elemanlar; tarihsel süreç içerisinde medrese, cami, han, hamam, mescit gibi farklı yapı tiplerinde kullanılmıştır. Anadolu Selçuklularının 13. yy. da inşa ettikleri, tek kubbeli mahalle mescitleri de geçiş elemanlarının kullanıldığı bir yapı türü olarak karşımıza çıkmaktadır. Tek kubbeli Anadolu Selçuklu mescitleri, mahalle aralarında inşa edilmiş küçük boyutta yapılardır. Değişen kare veya kareye yakın planlı, üzeri kubbe ile örtülü ana mekâna sahip olan bu mescitlerde kubbe ile alt yapı arasında kubbeye geçiş elemanları yer almaktadır. Çalışma kapsamında Konya kent merkezi Meram ilçesinde yer alan, pandantif geçiş elemanının kullanıldığı Abdülmümin Mescidi, üçgenli kuşak sisteminin kullanıldığı Aksinne Mescidi ve üçlü tromp sisteminin kullanıldığı Hoca Hasan Mescidi incelenmiştir. Bu yapılarda kullanılan kubbeye geçiş elemanlarının bezemesiz ve küçük ölçekte olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

How to Cite

TURAN, Şefika N., & YALDIZ, E. (2018). XIII. Yüzyıl Konya Mahalle Mescitlerinde Kullanılan Kubbeye Geçiş Elemanları. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 13(26), 163–188. Geliş tarihi gönderen https://rrpubs.com/index.php/timad/article/view/1879

References

📄 AKTUĞ KOLAY, İ., 1999, “Batı Anadolu 14.Yüzyıl Beylikler Mimarisinde Yapım Teknikleri”, Atatürk Yüksek Kurumu Atatürk Merkezi Yayını, Ankara, s:57-87.
📄 ANONİM, 2010, “Konya İl Merkezi Taşınmaz Kültür Ve Tabiat Varlıkları Envanteri”, Konya.
📄 ANONİM, 2013, İnşaat Teknolojisi Taşın Mimaride Kullanımı, Ankara, 26-39.
📄 ASLANAPA, O., 2017, “Türk Sanatı”, Remzi Yayınevi, İstanbul.
📄 AYVERDİ, E.H., 1966, “Osmanlı Mimarisinin İlk Devri”, İstanbul Fetih Cemiyeti İstanbul Enstitüsü, İstanbul.