Okul öncesi eğitimde 60-69 aylık çocukların öz-düzenleme becerileri üzerinde yoga’nın etkisi


DOI:
https://doi.org/10.70736/ijoess.545Anahtar Kelimeler:
Eğitim programı- okul öncesi dönemi- öz-düzenleme- yogaÖzet
Bu çalışma, okul öncesi eğitime devam eden 60-69 ay arasındaki çocukların öz-düzenleme becerileri üzerindeki yoga eğitim programının etkisini araştırmaktadır. Araştırma, nicel araştırma çerçevesinde ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel bir desen kullanmaktadır. Çalışmanın katılımcıları, 60-69 ay yaş aralığında olup okul öncesi sınıflarına devam eden 13’ü erkek, 23’ü kız olmak üzere toplam 36 çocuktan oluşmaktadır. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Araştırmaya katılan çocukların ebeveynlerinden izin almak amacıyla “Bilgilendirilmiş Onam Formu” sunulmuş, çocuklar ve ailelerine ait demografik bilgiler “Kişisel Bilgi Formu” ile toplanmıştır. Deney ve kontrol gruplarındaki çocukların öz-düzenleme becerilerini değerlendirmek için İvrendi ve Erol (2018) tarafından geliştirilen “4-6 Yaş Çocukları İçin Öz-Düzenleme Becerileri Ölçeği (Öğretmen Formu)” kullanılmıştır. Ölçeğin iç tutarlık katsayısı 0.94, test-tekrar test güvenirlik katsayısı ise 0.81 olarak belirlenmiştir. Ölçeğin genel Cronbach’s Alpha değeri 0.96’dır. Verilerin analizi için istatistiksel yazılım kullanılmış ve ön test-son test verileri t-testi ile analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, deney grubunun ön test ve son test ortalama puanları arasında öz-düzenleme ile ilişkili olan engelleyici kontrol, dikkat ve çalışma belleği alt boyutlarında anlamlı farklar olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlara dayanarak yoganın çocukların öz-düzenleme becerilerinin gelişimi üzerinde olumlu bir etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Bu nedenle, yoga uygulamalarının eğitim programlarına alternatif bir yöntem olarak entegre edilmesi önerilmektedir.
Referanslar
Alkan, E., & Özçoban, F. A. (2017). Yoganın gebelik, doğum ve doğum sonuçları üzerine etkisi. Smyrna Tıp Dergisi, 1(1), 64-71.
Arslan, Ö., Çavunt, F., Çoban, A., Ezgi, D., Erkoç, A., Karan, S. Ş., … et al. (2021). Okul öncesi dönem çocuklarının öz düzenleme becerilerinin incelenmesi. International Primary Education Research Journal, 5(2), 180-199.
Avadhuta, H. (2005). Yoga: Sağlığın yolu. Kozmik Dans Yayıncılık.
Aydın, D., & Özgen, Z. E. (2018). Çocuklarda yoganın etkileri: Sistematik derleme. International Conference on Empirical Economics and Social Sciences (ICEESS’18), 96-103.
Aydın, F., & Ulutaş, İ. (2017). Okul öncesi çocuklarda öz düzenleme becerilerinin gelişimi. Aksaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(2), 67-79.
Bafralı, C. (2021). Disleksili çocuklarda yaratıcı dans eğitiminin motor fonksiyonlar ve yürütücü işlevlere etkisi: Randomize kontrollü çalışma [Yayımlanmamış doktora tezi]. Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
Bauer, I. M., & Baumeister, R. F. (2011). Self-regulatory strength. In K. D. Vohs & R. F. Baumeister (Eds.), Handbook of self-regulation: Research, theory, and applications (Vol. 2, pp. 64-82). Guilford Press.
Berk, E. L. (2013). Bebekler ve çocuklar (N. Işıkoğlu Erdoğan, Çev.). Nobel Yayıncılık. (Orijinal çalışma 2012’de yayınlanmıştır)
Berk, L. (2015). Child development (9th ed.). Pearson Higher Education.
Besant, A. W. (2022). Yogaya giriş (E. Coşkun, Çev.). Akademim Yayınları.
Bilmez, B. (2023). Yoga farkındalık programının 60-72 aylık çocukların duygu düzenleme becerilerine ve annelerin görüşlerine etkisinin incelenmesi [Yayımlanmış doktora tezi]. Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
Birdee, G. S., Legedza, A. T., Saper, R. B., Bertisch, S. M., Eisenberg, D. M., & Phillips, R. S. (2008). Characteristics of yoga users: Results of a national survey. Journal of General Internal Medicine, 23(10), 1653-1658. https://doi.org/10.1007/s11606-008-0735-5
Blair, C., & Raver, C. C. (2012). Child development in the context of adversity: Experiential canalization of brain and behavior. American Psychologist, 67(4), 309-318. https://doi.org/10.1037/a0027493
Bodur, B. (2020). Çocuk yogası. Okuyan Us Yayıncılık.
Bronson, M. B. (2019). Erken çocuklukta öz-düzenleme doğası ve gelişimi (E. Sezgin & M. Kır Yiğit, Çev.). Eğiten Kitap Yayıncılık.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Örnekleme yöntemleri. Pegem Akademi.
Çelik, B., & Kamaraj, İ. (2020). 60-72 aylık çocukların öz düzenleme becerisi üzerinde çocuk katılımlı eğitim programının etkisinin incelenmesi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 51(51), 1-17.
Çelik, N., & Daşcan, Ö. (2017). Okul öncesi eğitimi programı ve etkinlik kitabı. Anı Yayıncılık.
Çiltaş, A. (2011). Eğitimde öz-düzenleme öğretiminin önemi üzerine bir çalışma. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(5), 1-11.
Duman, G. (2014). Hareket eğitimine giriş. In G. Duman (Ed.), Okul öncesi dönemde beden eğitimi. Hedef Yayıncılık.
Eggleston, B. (2015). The benefits of yoga for children in schools. The International Journal of Health, Wellness, and Society, 5(3), 1-7.
Erkuş, A. (2013). Davranış bilimleri için bilimsel araştırma süreci (4. bs). Seçkin Yayıncılık.
Erol, A., & İvrendi, A. (2018). 4-6 yaş çocuklarına yönelik öz-düzenleme becerileri ölçeğinin geliştirilmesi (Anne formu). Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44, 178-195.
Frolov, A., Afanasyeva, S., & Rama, S. (2013). Doğru nefes alın- uzun yaşayın! İnsan ekolojisi: Sağlık, kültür ve yaşam kalitesi (ss. 137-142).
Galantino, M. L., Galbavy, R., & Quinn, L. (2008). Therapeutic effects of yoga for children: A systematic review of the literature. Pediatric Physical Therapy, 20(1), 66-80.
Gulati, K., Sharma, S. K., Telles, S., & Balkrishna, A. (2019). Self-esteem and performance in attentional tasks in school children after 4½ months of yoga. International Journal of Yoga, 12(2), 158-164.
Günsel, A. M. (2004). Okul öncesinde beden eğitimi ve uygulamaları. Anı Yayıncılık.
Halliwell, E., Jarman, H., Tylka, T. L., & Slater, A. (2018). Evaluating the impact of a brief yoga intervention on preadolescents’ body image and mood. Body Image, 27, 196-201.
Kemiksiz, Ö. (2021). Yazma becerilerinin geliştirilmesi üzerine hazırlanan tezlere yönelik bir inceleme: Yarı deneysel çalışmalar. OPUS International Journal of Society Researches, 18(41), 3172-3200. https://doi.org/10.26466/opus.887374
Kırkıç, K. A., & Demir, B. (2020). Examination of pre-school students’ self-regulation skills. Problems of Education in the 21st Century, 78(6), 967-977.
Manaf, A. (2013). Yoga nedir? Ne değildir? Gala Yayıncılık.
McClelland, M. M., & Tominey, S. L. (2011). Introduction to the special issue on self-regulation in early childhood. Early Education and Development, 22(3), 355-359. https://doi.org/10.1080/10409289.2011.574265
Nanthakumar, C. (2018). The benefits of yoga in children. Journal of Integrative Medicine, 16(1), 14-19. https://doi.org/10.1016/j.joim.2017.12.008
Oktay, A. (1999). Yaşamın sihirli yılları: Okul öncesi dönem. Epsilon Yayıncılık.
Ozana, U., Güven, G., Sezer, T., & Azkeskin, E. (2015). Okul öncesi dönemdeki çocukların bağlanma biçimleri ile sosyal yetkinlik ve duygu düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, 2(1), 42-56.
Öner, Ş., & Özbey, S. (2022). Okul öncesi dönemdeki çocukların sosyal bilgiyi işleme becerileri ile psikolojik sağlamlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. International Journal of Social, Humanities and Administrative Sciences, 8(53), 101-120.
Özgün, S. Y., Özkul, B., Oral, E., & Şemin, İ. (2020). Yoga eğitiminin erken çocukluk dönemindeki çocukların bilişsel işlevlerine etkisi. Eğitim ve Bilim, 46(206), 59-77. http://dx.doi.org/10.15390/EB.2020.9088
Pandya, S. P. (2018). Yoga, emotional awareness and happiness in children: A multi-city study of the Chinmaya Bala Vihar programme. Child & Youth Care Forum, 47(6), 897-917.
Polnariev, B. A. (2006). Dynamics of preschooler’s self-regulation: Viewed through the lens of conflict resolution strategies during peer free-play (Doctoral dissertation, City University of New York).
Ryabinin, P. (2005). Okul öncesi çocukların beden eğitiminde hatha yoga jimnastiği kullanma yöntemi [Doktora tezi]. Krasnoyarsk Devlet Pedegojik Üniversitesi.
Sezer, Ş. İ. (2022). Erken çocukluk döneminde sosyal duygusal gelişim. Nobel Yayıncılık.
Şahin, F. (2014). Okul öncesi dönemde fen eğitimi. Hedef Yayıncılık.
Şener, E. (2018). Anne ve çocuk yogası. Aura Yayıncılık.
Turan, F., & Yükselen, A. İ. (2017). Çocuk gelişimi 1: Bebeklik döneminde gelişim. Hedef Yayıncılık.
White, L. S. (2009). Yoga for children. Pediatric Nursing, 35(5), 277-281.
White, L. S. (2012). Reducing stress in school-age girls through mindful yoga. Journal of Pediatric Health Care, 26(1), 45-56. https://doi.org/10.1016/j.pedhc.2011.01.002
Yaralı, K. T., & Aytar, F. A. G. (2017). Okul öncesi dönem çocuklarının davranışlarının öz düzenleme becerileri yönünden incelenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(3), 856-870.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Vera Seven, Isa Kaya

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.