Spor bilimleri öğrencilerinin sanal gerçeklik tutumları ile metaverse arasındaki ilişki


DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.13894615Anahtar Kelimeler:
Sanal Gerçeklik, Metaverse, Teknoloji, Eğitim, Beden EğitimiÖzet
Sanal gerçeklik, sınıf içinde öğretme ve öğrenme süreçlerini etkiler. Metaverse; sanal gerçeklik ve arttırılmış gerçekliği barındıran simüle edilmiş bir sanal ortamdır. Bu araştırmanın amacı spor bilimleri öğrencilerinin sanal gerçeklik ve metaverse kavramlarına yönelik tutumlarını belirlemek ve bu iki ölçek arasındaki ilişkinin ortaya koyulmasıdır. Araştırmanın örneklemini kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yöntemiyle belirlenen 2023-2024 eğitim öğretim yılında Gümüşhane Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulunda (Türkiye) öğrenim gören öğrenciler (n=205) oluşturmaktadır. Veri toplama da öğrencilerin “cinsiyet, yaş, gelir, sanal gerçeklik veya metaverse deneyim durumu ve internette geçirilen saat” ile ilgili durumları sorularından oluşmaktadır. Sanal Gerçeklik Tutum Ölçeği ve Metaverse Ölçeği kullanılmıştır. Bu çalışmada nicel bir bakış açısı olan ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Veriler yüz yüze anketlerle toplanmıştır. Verilerin analizi için 29.0 paket programı kullanılmıştır. Cinsiyet, yaş ve deneyim için Bağımsız Örneklemler T Testi, gelir ve internette geçirilen zaman için için Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Analiz sonuçları p değerleri ile yorumlanmış, anlamlılık p ≤ 0,05 kabul edilmiştir. Etki büyüklüğünün belirlenmesi için eta-kare formülü kullanılmıştır. İki değişken arasındaki ilişkinin değerlendirilmesinde Pearson Moment çarpımı Korelasyon Katsayısı kullanılmış ve anlamlılık değeri 0,05 olarak kabul edilmiştir. Sonuç olarak cinsiyet, kişisel gelir ve gün içerisinde internette geçirilen saate göre sanal gerçeklikle metaverse kayramlarına olan tutumlarda herhangi bir farklılık görülmemiştir. Daha önce sanal gerçeklik veya metaverse deneyiminde bulunmak her iki ölçekte de anlamlı farklar ortaya koymuştur. Deneyimde bulunmanın sanal gerçeklik ve metaverse kavramlarına olan tutumu olumlu etkilemektedir. Son olarak kullanılan ölçekler arası ilişki değerlendirilmiştir ve bu iki kavramın birbirini orta derece etkiledikleri görülmüştür.
Referanslar
Bower, M., DeWitt, D., & Lai, J. W. (2020). Reasons associated with preservice teachers’ intention to use immersive virtual reality in education. British Journal of Educational Technology, 51(6), 2215-2233.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., & Akgün, Ö. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pagem Akademi.
Çakır, Z., Gönen, M., & Ceyhan, M. A. (2022). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin metaverse farkındalıklarının incelenmesi. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 17(2), 406-418.
Çelik, R. (2022). Metaverse nedir, kavramsal değerlendirme ve genel bakış. Balkan & Near Eastern Journal of Social Sciences, 8(1), 67-74.
Damar, M. (2021). Metaverse ve eğitim teknolojisi. İstanbul: Efe Akademi.
Demir, B. A., & Kandemir, C. (2020). Eğitimde sanal gerçeklik uygulamaları üzerine, sınıfta ben de varım projesi. Turkish Online Journal of Design Art and Communication, 10(4), 339-354.
Demirezen, B. (2019). Artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik teknolojisinin turizm sektöründe kullanılabilirliği üzerine bir literatür taraması. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi, 3(1), 1-26.
Erkılıç, H., & Dönmez, S. C. (2020). Sanal gerçeklik anlatısının izini sürmek: Trinity VR ve Selyatağı VR örnekleri. SineFilozofi, 318-344.
Ferhat, S. (2016). Dijital dünyanın gerçekliği, gerçek dünyanın sanallığı bir dijital medya ürünü olarak sanal gerçeklik. Trt Akademi, 1(2), 724-746.
Fraenkel, J. R., Wallen, N. E., & Hyun, H. H. (2012). How to design and evaluate research in education. New York: McGraw-Hill.
Gay, L. P. (1987). Edueationai researeh competendes for analysis and applieation. USA: Merrill Publishing.
Görkem, Z., & Başarmak, U. (2024). Öğretmen adaylarının metaverse kavramına yönelik bilgisi, tutum ve farkındalıklarının incelenmesi: Kırşehir İli Örneği. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2(1), 19-31.
Hwang, G. J., & Chien, S. Y. (2022). Definition, roles, and potential research issues of the metaverse in education: An artificial intelligence perspective. Computers and Education: Artificial Intelligence, 3, 100082.
İzgi-Onbaşılı, Ü. (2018). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının ilkokul öğrencilerinin artırılmış gerçeklik uygulamalarına yönelik tutumlarına ve fen motivasyonlarına etkisi. Ege Eğitim Dergisi, 19(1), 320-337.
Jerald, J. (2015). The VR book: Human-centered design for virtual reality. USA: Morgan & Claypool Publishers.
Jung, A. R., & Park, E. A. (2022). The effectiveness of learning to use HMD-based VR technologies on nursing students: chemoport insertion surgery. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(8), 4823.
Karaoglan-Yilmaz, F. G., Yilmaz, R., Zhang, K., & Ustun, A. B. (2023). Development of educational virtual reality attitude scale: A validity and reliability study. Virtual Reality, 27(3), 1875-1885.
Kilmen, S. (2020). Eğitim araştırmacıları için SPSS uygulamalı istatistik. Ankara: Anı Yayıncılık.
Lee, L. H., Braud, T., Zhou, P., Wang, L., Xu, D., Lin, Z., ... et al. (2021). All one needs to know about metaverse: A complete survey on technological singularity, virtual ecosystem, and research agenda. Journal Of Latex Class Files, 14(8), 1-66.
Makransky, G., & Petersen, G. B. (2019). Investigating the process of learning with desktop virtual reality: A structural equation modeling approach. Computers & Education, 134, 15-30.
Melinda, V., & Widjaja, A. E. (2022). Virtual reality applications in education. International Transactions on Education Technology, 1(1), 68-72.
Merchant, Z., Goetz, E. T., Cifuentes, L., Keeney-Kennicutt, W., & Davis, T. J. (2014). Effectiveness of virtual reality-based instruction on students' learning outcomes in K-12 and higher education: A meta-analysis. Computers & Education, 70, 29-40.
Mystakidis, S. (2022). Sanal evren. Ansiklopedi, 2(1), 486-497.
Park, S. M., & Kim, Y. G. (2017). A metaverse: Taxonomy, components, applications, and open challenges. IEEE Access Journal,10(1), 4209-4251.
Purnama, S., Aini, Q., Rahardja, U., Santoso, N. P. L., & Millah, S. (2021). Design of educational learning management cloud process with blockchain 4.0 based e-portfolio. Journal of Education Technology, 5(4), 628-635.
Savaş, B. Ç., Karababa, B., & Turan, M. (2022). Metaverse bilgi düzeyi: Beden eğitimi ve spor öğretmeni adayları üzerine bir incelenme. Uluslararası Egzersiz Psikolojisi Dergisi, 4(1), 18-29.
Sayım, F. (2017). Sosyal bilimlerde araştırma ve tez yazım yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Sherman, W., & Craig, A. (2002). Understanding virtual reality: Interface, application, and design. USA: Morgan Kaufmann Publishers.
Süleymanoğulları, M., Özdemir, A., Bayraktar, G., & Vural, M. (2022). Metaverse ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması/Metaverse scale: Study of validity and reliability. Anatolia Sport Research, 3(1), 47-58.
Turan, M., Mavibaş, M., Savaş, B. Ç., & Çetin, H. (2023). Beden eğitimi öğretmenlerinin metaverse bilgi düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. The Online Journal of Recreation and Sports, 12(1), 25-42.
Wang, Y., Su, Z., Zhang, N., Xing, R., Liu, D., Luan, T. H., … et al. (2022). A survey on metaverse: Fundamentals, security and privacy. IEEE Communications Surveys & Tutorials, 25(2), 319-352.
Wheatstone, C. (1838). Contributions to the physiology of vision. Philosoph Trans of the Royal Society, 128, 371-394.
Yeşiltaş, H. M. (2019). Animasyon ve sanal gerçekliğe dayalı rehber materyallerin bazı öğrenme ürünlerine etkisi: Dolaşım sistemi örneği (Publication No. 616983) Master’s thesis, Ordu University. ODU Open Archive System.
Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2015). Doküman incelenmesi sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
Yıldırım, O. (2022). Dijital kapitalizm ekseninde metaverse: “Örnekler ve uygulamalar”. Fenerbahçe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 392-408.
Yılmaz, E. B., Akşit, S., & Dalkıran, O. (2022). Beden eğitimi derslerinde teknoloji kullanımı ile ilgili yapılmış çalışmaların sistematik derlemesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi, 5(4), 1153-1170.
Yılmaz, İ., Yıldız, E., & Baltacı Göktalay, Ş. (2019). Öğrencilerin sanal gerçekliğe yönelik tutumlarının incelenmesi. Ankara: Asos Yayınevi.
Zhang, X., Chen, Y., Hu, L., & Wang, Y. (2022). The metaverse in education: Definition, framework, features, potential applications, challenges, and future research topics. Frontiers in Psychology, 13, 1016300.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2024 ROL Spor Bilimleri Dergisi

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.